TBB Encümeni’nden belediyelerin mali yükleri ve COP31 için ortak çağrı

Toplantının ardından TBB Encümeni tarafından yapılan yazılı açıklamada, genel aydınlatma giderlerinden SGK ve vergi borçlarına kadar belediyelerin karşı karşıya bulunduğu mali yüklerin arttığı belirtilerek, yerel yönetimlerin gelir yapısının görev ve sorumluluklarıyla uyumlu hale getirilmesi çağrısında bulunuldu.

GENEL AYDINLATMA KESİNTİLERİNDE ORANLAR ARTTI

Açıklamada, 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun geçici 6'ncı maddesinde 2026 yılında yapılan değişiklikle genel aydınlatma giderleri için belediyelerin genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılacak kesinti oranlarının artırıldığı hatırlatıldı.

9 Ağustos 2026 tarihli 11573 sayılı Cumhurbaşkanı Kararıyla oranların büyükşehir belediyeleri ve büyükşehir kapsamındaki belediyelerde yüzde 60'a, diğer belediyelerde ise yüzde 30'a çıkarıldığı belirtildi. Söz konusu kararın 9 Ağustos 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandığı ve 1 Ocak 2026'dan itibaren uygulanacağı bilgisi resmi kayıtlarda da yer alıyor.

TBB, bu düzenlemeyle belediyelerin genel aydınlatma giderlerindeki mali yükünün bir yıl içerisinde üç katına çıktığını bildirdi.

TBB'DEN GERİYE DÖNÜK UYGULAMAYA ELEŞTİRİ

TBB Encümeni, yılın önemli bir bölümü tamamlandıktan sonra getirilen yeni mali yükün 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren uygulanmasına da itiraz etti.

Belediyelerin 2026 yılı bütçelerinin 2025 yılında hazırlanarak belediye meclislerince kabul edildiğine dikkat çekilen açıklamada, yıl içerisinde getirilen mali yüklerin geçmiş aylara da uygulanmasının hukuki güvenlik, belirlilik, öngörülebilirlik ve bütçe hakkı açısından sorun oluşturduğu savunuldu.

SGK VE VERGİ BORÇLARI DA BELEDİYE GELİRLERİNİ AZALTIYOR

Açıklamada, belediyelerin mali baskısının yalnızca genel aydınlatma giderleriyle sınırlı olmadığına dikkat çekildi.

SGK prim borçları, vergi borçları ve diğer kamu alacakları nedeniyle genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılan kesintilerin belediyelerin kullanılabilir gelirlerini azalttığı belirtilirken, gecikme zammı ve faizlerin de borç stokunu büyüttüğü ifade edildi.

TBB, belediyelerin görevleriyle orantılı gelir kaynaklarına sahip olması gerektiğini belirterek, mali sorumlulukların giderek daha büyük bölümünün belediyelere bırakılmasının görev, yetki ve kaynak dengesi açısından yeniden değerlendirilmesini istedi.

AYDINLATMA KESİNTİLERİNİN YENİDEN DEĞERLENDİRİLMESİ İSTENDİ

TBB Encümeni, genel aydınlatma giderlerinde belediyelerin payını artıran oranların yeniden ele alınmasını ve yeni oranların geriye dönük uygulanmamasını talep etti.

Belediyelerin SGK prim ve vergi borçları için de uzun vadeli ve sürdürülebilir bir ödeme modeli oluşturulması gerektiğinin belirtildiği açıklamada, gecikme zammı ve faiz yükünün azaltılması ve borçların belediyelerin mali kapasitesine uygun koşullarda yapılandırılması önerildi.

TBB ayrıca SGK, vergi, genel aydınlatma ve diğer kamu alacakları nedeniyle belediyelerin genel bütçe vergi gelirleri paylarından yapılan toplam kesintilere, temel belediye hizmetlerinin sürdürülebilirliğini koruyacak bir üst sınır getirilmesinin değerlendirilmesini istedi.

'BELEDİYENİN KAYNAĞI KENTİN KAYNAĞIDIR'

TBB Encümeni açıklamasında, belediyelerin gelirlerinden yapılan kesintilerin doğrudan yerel hizmetlere ayrılan kaynakları etkilediği belirtilerek şu ifadelere yer verildi:

'Belediyenin kaynağı kentin kaynağıdır. Belediye paylarından yapılan her ilave kesinti; ulaşımdan altyapıya, sosyal hizmetlerden çevre ve temizliğe kadar vatandaşlara sunulan hizmetlere ayrılabilecek kaynağın azalması anlamına gelmektedir.'

Yerel yönetimlerin mali sorunlarının kalıcı biçimde çözülmesi için ilgili tüm tarafların katılımıyla adil, öngörülebilir ve sürdürülebilir bir yerel yönetim gelir sisteminin oluşturulması gerektiği vurgulandı.

COP31 İÇİN YEREL YÖNETİM VURGUSU

Toplantının diğer önemli gündem maddesini ise Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilecek COP31 oluşturdu.

TBB Encümeni, COP31'i Türkiye'nin iklim politikalarının geliştirilmesi, belediyelerin uluslararası iklim gündemine daha güçlü katılması ve uluslararası iş birliklerinin artırılması açısından önemli bir fırsat olarak değerlendirdi.

Türkiye'de COP31 hazırlıkları kapsamında yerel yönetimlerin iklim eylemindeki rolü, finansman olanakları, su ve enerji verimliliği, atık yönetimi, afet risklerinin azaltılması ve kentsel dayanıklılık başlıkları daha önce de TBB'nin katıldığı çalışmalarda gündeme alınmıştı.

TBB COP31 İÇİN POZİSYON BELGESİ HAZIRLIYOR

TBB, COP31 kapsamında Mavi Alan ve Yeşil Alan başvurularının gerçekleştirildiğini açıkladı.

Türkiye'deki 1.402 belediyeyi temsil eden Birliğin, özellikle kurumsal kapasitesi ve uluslararası finansmana erişim imkânı sınırlı belediyelerin COP31 sürecine daha güçlü biçimde katılmasını önemsediği belirtildi.

TBB tarafından hazırlanmakta olan Yerel Yönetimler COP31 Pozisyon Belgesi ile belediyelerin deneyimleri, karşılaştıkları sorunlar, kapasite ve finansman ihtiyaçları ile politika önerilerinin ortak bir çerçevede ortaya konulacağı bildirildi.

Açıklamada, belediyelere yeni görev ve sorumluluklar verilirken bunlarla orantılı kaynak sağlanması, mali özerklik ve bütçe öngörülebilirliğinin korunması, yerel yönetimlerin karar süreçlerine katılımı ile ulusal ve uluslararası finansman kaynaklarına erişiminin güçlendirilmesi gerektiği vurgulandı.

TBB Encümeni açıklamasını, 'Güçlü yerel yönetimler; güçlü kentlerin, sürdürülebilir kalkınmanın ve etkili iklim eyleminin temelidir' ifadeleriyle tamamladı.

Kaynak : PERRE

HABERİN FOTOĞRAF GALERİSİ (2)