Akdeniz'de Görülen Mikroalgler ve Olası Sağlık Riskleri

Prof.

GİRİŞ: 19 Şubat 2026 - 12:51

Akdeniz'de Görülen Mikroalgler ve Olası Sağlık Riskleri

Fotoğraf : BEYAZ

Prof. Dr. Ahmet Aydın, balık ve kabuklu deniz canlılarına bağlı zehirlenmelerin mide-bağırsak, sinir sistemi ve kalp üzerinde etkili olabileceğini belirterek, “Düşük bir ihtimal de olsa deniz canlılarına bağlı zehirlenme söz konusu olabilir. Deniz ürünleri tüketmekten vazgeçmek yerine bilinçli tüketici olmak önemli. En önemlisi deniz ürünlerinin güvenilir ve bilinen yerlerden alınmasıdır. Balığın taze olduğunun ve herhangi bir bozulma belirtisi bulunmadığının görülmesi gerekir” dedi.

Bilim insanları, Karayipler’de yaşayan ve “Gambierdiscus” olarak bilinen mikroalglerin, suların ısınmasıyla birlikte Akdeniz kıyılarında da görülmeye başlandığına dikkat çekerek uyarıda bulundu. Balıklarda birikerek insanlara geçen bu organizmanın özellikle nörolojik bozukluklara yol açabildiği belirtildi.

Deniz canlılarının tüketimine bağlı zehirlenmelere ilişkin değerlendirmede bulunan Yeditepe Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Farmasötik Toksikoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Ahmet Aydın, deniz ürünlerine bağlı zehirlenmelerin farklı mekanizmalarla ortaya çıkabileceğini belirterek özellikle ‘Ciguatera’ olarak bilinen sigatoksin zehirlenmesine dikkat çekti. Aydın, tropikal bölgelerde yaygın görülen bu zehirlenmenin iklim değişikliği nedeniyle farklı coğrafyalarda da ortaya çıkabileceğini söyledi.

‘Kabuklu Deniz Canlılarıyla Meydana Gelen Zehirlenmeler Olabiliyor’

Deniz ürünleriyle meydana gelen zehirlenmelerin çok çeşitli şekillerde görülebileceğini ifade eden Prof. Dr. Aydın, şunları söyledi:

“Kabuklu deniz canlılarıyla meydana gelen zehirlenmeler görülebilir. Balıkların kötü şartlarda saklanmasına bağlı olarak bakteri üremesi oluşabilir ve bu balıkların tüketilmesiyle zehirlenme vakaları ortaya çıkabilir. Kabuklu deniz canlıları bazı durumlarda toksik maddeleri bünyelerinde konsantre edebilir. Bu ürünlerin tüketilmesiyle zehirlenmeler meydana gelebilir. Ayrıca mercan resiflerinde yaşayan bazı alglerin ürettiği toksik maddelerle de zehirlenmeler görülebilir.”

‘Mide-Bağırsak Rahatsızlıkları Görülebilir’

Her zehirlenmenin mekanizmasının farklı olduğuna işaret eden Aydın, “Sigatera zehirlenmesi özellikle Pasifik ve Hint Okyanusu gibi tropikal bölgelerde, büyük balıklarda görülür. Bu balıklar beslendikleri algler yoluyla toksini alır. Gambierdiscus adlı alg türü toksik madde üretir. Balık bu algleri sürekli tükettiğinde vücudunda sigatoksin birikir. Bu toksini içeren balığın yenmesiyle mide-bağırsak rahatsızlıkları, bulantı ve kusma görülebilir. Sinir sistemi belirtileri ortaya çıkabilir; özellikle duyularda değişiklik meydana gelir. Kalple ilgili sorunlara da yol açabilir” dedi.

‘Sıcak veya Soğuk Algısında Bozulma’

Sigatera zehirlenmesinde en dikkat çekici bulgunun ısı algısındaki bozulma olduğunu vurgulayan Prof. Dr. Ahmet Aydın, “Zehirlenen kişi sıcak bir yüzeye dokunduğunda sıcaklığı doğru hissetmeyebilir ya da çok soğuk bir yüzeye dokunduğunda soğuğu farklı algılayabilir. Balıkların kötü şartlarda saklanması sonucu bakteri üremesi olabilir. Bu bakterilere bağlı olarak histamin benzeri maddeler oluşur ve bunların tüketilmesiyle zehirlenmeler meydana gelebilir. Kabuklu deniz canlıları deniz tabanında ve kontamine alanlarda bulundukları için ağır metalleri konsantre edebilir. Ayrıca mikrobiyal toksin üretimi de söz konusu olabilir. Bu toksinleri içeren kabukluların tüketilmesiyle mide-bağırsak şikayetleri, sinirsel etkilenmeler, kas ve eklem ağrıları görülebilir. Kalp çarpıntısı ve tansiyon düşüklüğü de ortaya çıkabilir” diye konuştu.

‘Bu Zehirlenmenin Panzehiri Yok’

Son dönemde sigatera vakalarının tropikal bölgeler dışında da bildirildiğini kaydeden Ahmet Aydın, “İspanya’da bu alglerin görüldüğü ve balık tüketiminin risk oluşturabileceği bildirilmiştir. İklim değişikliği nedeniyle tropikal balıkların daha kuzeye, Akdeniz’e göç etmesi mümkündür. Ancak şu an için çok yaygın bir durum değildir. Mide bulantısı gibi belirtiler birçok gıda zehirlenmesinde görülebilir. Ancak sıcak ya da soğuğu hissedememe gibi sinir sistemi bulguları sigatera zehirlenmesini düşündürebilir. Bu zehirlenmenin bir antidotu yoktur. Spesifik bir tanı kiti de bulunmamaktadır. İleri toksikolojik analizlerle toksin tespit edilebilir” dedi.

Balon Balığı

Tüketicilere uyarılarda bulunan Prof. Dr. Ahmet Aydın, şöyle devam etti:

“Deniz ürünleri güvenilir ve bilinen yerlerden alınmalı. Balığın taze olduğundan ve bozulma belirtisi bulunmadığından emin olunmalı. Özellikle yurt dışında deniz ürünü tüketirken daha dikkatli olunmalı. Balon Balığına da özel bir pencere açmak gerekebilir. Hatırlanacağı üzere ülkemizde de balon balığı yenilmesine bağlı zehirlenme vakaları zaman zaman görülmektedir. Yine iklim değişikliğine paralel olarak Akdeniz’de de görülmeye başlayan bu istilacı balık türünün derisinde, yumurtalarında ve iç organlarında toksin bulunmaktadır. Bu nedenle balon balığı, ancak çok profesyonel kişiler tarafından hazırlandığında tüketilebilir. Onun dışında son derece ölümcül olan zehirlenme vakaları görülmektedir. Bu risk nedeniyle Tarım ve Orman Bakanlığı, bu istilacı türlerin avlanmasını teşvik ederek tüketilmesinin önüne geçmeye çalışmaktadır.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Haber Kaynağı : BEYAZ

Gündem

Mesir Ticaret Fuarı Kapılarını 32'nci Kez Açtı

Maltepeli kadınlara e-ticaret eğitimi

Ege Demir ve Demirdışı Metaller İhracatçıları Birliği'nde Mehmet Fatih Uysal dönemi

Başkan Çerçioğlu Ata Tohumlarından Üretilen Fideleri Bozdoğan'da Vatandaşlarla Buluşturdu

Burhaniye Belediyesi'nden Çevreye Duyarlı Yeni Hizmet

British Council, Erasmus+ Ulusal Ajansı oldu

Yorum Ekle

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Zorunlu alanlar * ile işaretlenmiştir

Yorumunuz

Adınız Soyadınız

O AV P

1	Galatasaray	30	69	71
2	Fenerbahçe	30	68	67
3	Trabzonspor	30	57	65
4	Beşiktaş	30	54	55
5	Başakşehir	30	48	48
6	Göztepe	30	37	48
7	Samsunspor	30	36	42
8	Rizespor	30	41	37
Tamamını Göster
15	Gençlerbirliği	30	29	25
16	Eyüpspor	30	22	25
17	Kayserispor	30	21	23
18	Karagümrük	30	27	20

O AV P

1	Erzurumspor	36	80	79
2	Esenler Erokspor	36	80	73
3	Amed Sportif	36	77	72
4	Arca Çorum FK	36	58	67
5	Bodrum FK	36	70	63
6	Pendikspor	36	55	59
7	Bandırmaspor	36	45	56
8	Keçiörengücü	36	67	54
Tamamını Göster
17	Serik Belediyespor	36	39	36
18	Sakaryaspor	36	45	34
19	Hatayspor	36	28	11
20	A.Demirspor	36	20	-54

O AV P

1	Arsenal	33	63	70
2	M.City	32	65	67
3	M. United	33	58	58
4	Aston Villa	33	47	58
5	Liverpool	33	54	55
6	Chelsea	33	53	48
7	Brentford	33	48	48
8	Bournemouth	33	50	48
Tamamını Göster
17	West Ham United	33	40	33
18	Tottenham	33	42	31
19	Burnley	33	34	20
20	Wolves	33	24	17

O AV P

1	Bayern Munih	30	109	79
2	B. Dortmund	30	61	64
3	RB Leipzig	30	59	59
4	VfB Stuttgart	30	62	56
5	Hoffenheim	30	59	54
6	Leverkusen	30	60	52
7	Freiburg	30	44	43
8	E. Frankfurt	30	55	42
Tamamını Göster
15	Werder Bremen	30	35	31
16	St. Pauli	30	26	26
17	Wolfsburg	30	41	24
18	FC Heidenheim	30	33	19

O AV P

1	Barcelona	31	84	79
2	Real Madrid	31	65	70
3	Villarreal	31	56	61
4	Atletico Madrid	31	51	57
5	Real Betis	31	45	46
6	Celta Vigo	31	44	44
7	Real Sociedad	31	49	42
8	Getafe	31	27	41
Tamamını Göster
17	Alaves	31	35	33
18	Elche	31	39	32
19	Levante	31	35	29
20	Real Oviedo	31	24	27

O AV P

1	Inter	33	78	78
2	AC Milan	33	48	66
3	SSC Napoli	33	48	66
4	Juventus	33	57	63
5	Como	33	57	58
6	Roma	33	46	58
7	Atalanta	33	45	54
8	Bologna	33	42	48
Tamamını Göster
17	Cremonese	33	26	28
18	Lecce	33	22	28
19	Verona	33	23	18
20	Pisa	33	24	18

O AV P

1	PSG	28	62	63
2	Lens	29	57	62
3	Lyon	30	45	54
4	Lille	30	49	54
5	Rennes	30	52	53
6	Marsilya	30	58	52
7	AS Monaco	30	52	50
8	Strasbourg	29	46	43
Tamamını Göster
15	Nice	30	34	29
16	Auxerre	30	25	25
17	Nantes	29	25	20
18	Metz	30	27	15

O AV P

1	PSV Eindhoven	30	84	74
2	Feyenoord	30	62	55
3	NEC Nijmegen	30	72	54
4	FC Twente	30	51	53
5	Ajax	30	57	51
6	Alkmaar	30	52	48
7	FC Utrecht	30	49	44
8	SC Heerenveen	30	53	44
Tamamını Göster
15	Excelsior	30	31	28
16	Telstar	30	39	27
17	NAC Breda	30	30	25
18	Heracles	30	34	19