Artık Genetik Testlerle Hastalıklara Olan Yatkınlığınız Saptanabiliyor

Genetik testler sayesinde artık bireylerin hangi hastalıklara yatkın olduğunu önceden belirlemek, buna göre yaşam tarzını şekillendirmek mümkün.

GİRİŞ: 31 Ekim 2025 - 11:30

Artık Genetik Testlerle Hastalıklara Olan Yatkınlığınız Saptanabiliyor

Fotoğraf : BEYAZ

ABONE OL

Genetik testler sayesinde artık bireylerin hangi hastalıklara yatkın olduğunu önceden belirlemek, buna göre yaşam tarzını şekillendirmek mümkün. “Genetik testlerle özellikle kanser, nörolojik hastalıklar, kalp-damar hastalıkları gibi pek çok sağlık sorununa karşı riskleri önceden belirleyebilir, bu sayede erken önlem alabiliriz" diyen Acıbadem Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi, Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, genetik testlerin sağlıklı yaşlanma ve kronik hastalıkların önlenmesine katkı sağlayabileceğini söylüyor…

Uzun yaşamın sırrı yalnızca genlerde değil; yaşam biçimimiz, beslenme alışkanlıklarımız ve çevresel koşullar da sağlıklı yaşlanmanın belirleyicileri arasında. Acıbadem Üniversitesi Mühendislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi, Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, genetik testlerin artık bireyin gelecekteki hastalık riskini belirlemede çok güçlü bir araç haline geldiğini vurgulayarak, “Aslında doğduğumuz anda, ileride ortaya çıkabilecek hastalıklara karşı genetik yatkınlıklarımız belli. Bunları bilmek, hazırlıklı olabilmek açısından önemli” şeklinde konuşuyor.

Erken Uyarı Sistemi: Genetik Testler

Kronik hastalıkların yalnızca bir kısmı genetik kökenli. Diğer kısmını çevresel faktörler ve yaşam tarzı oluşturuyor. Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, “Genler, çevresel etkenlerle birleştiği zaman bu hastalıklar tetikleniyor ve ortaya çıkıyor. ‘Risk genlerimiz’ olduğu gibi ‘koruyucu genlerimiz’ de var aslında. Bu tip kronik multifaktöryel hastalıklarda genetik yapı tek başına yüzde yüz belirleyici olamıyor. Aynı şekilde çevresel faktörler de tek başına yeterli değil. Hastalığa göre genetik ve çevresel etkilerin oranı değişiyor. Yaşam tarzı, beslenme, stres düzeyi ve çevresel etkenler, genlerimizin nasıl çalıştığını önemli ölçüde etkiliyor” diyor.

Peki genetik testlerle özellikle hangi hastalıklara karşı yatkınlığımız tespit edilebiliyor? Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı’ya göre kalp-damar hastalıkları, kanserler, nörolojik, nöropsikiyatrik ve bağışıklık sistemiyle ilişkili multifaktöryel hastalıklarda genetik yatkınlık profilleri, yani genetik risk skorları belirlenebiliyor. Bu sayede kişiler, kendi genetik profillerini öğrenerek yaşam tarzlarını buna uygun şekilde düzenleyebiliyor ve risklerini azaltma yönünde bilinçli adımlar atabiliyor.

Erken tanı, başta kanserlerde hayati önem taşıyor. Sadece kanserde değil, genetik testlerle Alzheimer veya Parkinson gibi hastalıklara yatkınlık dahi tespit edilebiliyor. Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, “10 yıl sonra Alzheimer olma ihtimalinizi öğrendiğinizde bunu engelleyemezsiniz ama hayatınızı buna göre planlayabilirsiniz” şeklinde konuşuyor.

Kimler Genetik Test Yaptırmalı?

Henüz toplum genelinde tarama programları yaygın olmasa da, ailesinde birden fazla kanser, kalp-damar veya nörolojik hastalık bulunan bireyler için genetik testler öneriliyor. Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, geleceğin tıbbının artık önleyici yaklaşıma odaklandığına dikkat çekiyor:

“Git gide önleyici tıp çok daha fazla ön planda olacak. Genetik, moleküler biyoloji, farmakoloji, mühendislik, yapay zeka ve tıp iç içe geçmiş durumda. Yapay organlar, kişiye özel ilaçlar… Hepsi multidisipliner çalışmaların ürünü”…

Bugün özellikle kanserde “akıllı ilaçlar” devrim yarattı. Şu anda yüzlerce akıllı ilaç kullanıldığını belirten Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, “Moleküler biyoloji ve genetik sayesinde, kanser hücrelerinin hangi ilaçlarla yok edilebileceği belirlenip kişiye özel tedavi planlanması yapılabiliyor. Ayrıca, hangi tedaviye ya da ilaca yanıt verip vermeyeceğimiz de genlerimizden anlaşılabiliyor. Bu sayede hastalara hangi ilacın verileceği önceden belirlenebiliyor. Üstelik bu durum sadece kanser ilaçlarıyla sınırlı değil; bazı ağrı kesiciler, antibiyotikler veya psikiyatrik ilaçlar için de benzer genetik belirteçler mevcut” ifadelerini kullanıyor.

Sağlıklı Yaşlanmak 100 Yaşına Kadar Mümkün

Gelişen teknolojiler ve ilerlemeler sayesinde yaşam süresi giderek uzuyor. Ancak burada asıl önemli olan, uzun değil, sağlıklı bir yaşam sürmek. Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, “Kişi kendi işini yapabiliyor, kimseye muhtaç olmadan yaşamını sürdürebiliyorsa, işte o zaman gerçekten sağlıklı yaşlanmadan söz edebiliriz” diyerek, genetik testlerin yalnızca yaşam süresini değil, yaşam kalitesini artırmada da önemli bir rol oynayabileceğini vurguluyor.

Prof. Dr. Eda Tahir Turanlı, önümüzdeki 10 yıl içinde genetik araştırmaların ve testlerin kullanımının daha da yaygınlaşacağını belirterek şöyle devam ediyor: “Genetik testlerle hastalıklara yatkınlıkların daha erken yaşlarda belirlenmesi mümkün hale geliyor. Bu sayede birçok kronik hastalık, daha ortaya çıkmadan kontrol altına alınabilecek.”

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Haber Kaynağı : BEYAZ

Genetik testler sayesinde artık bireylerin hangi hastalıklara yatkın olduğunu önceden belirlemek, buna göre yaşam tarzını şekillendirmek mümkün.

Gündem

Kahta’da miniklere güvenlik ve trafik bilinci eğitimi

Hareketsizlik yılda 3,2 milyon ölüme neden oluyor

Nilüfer'de 'Üç Fidan' 54. yılında unutulmadı

Gemlik Belediyesi Acil Müdahale Ekibi Sahada

Bornova'da özel bireylerden doğaya anlamlı dokunuş

Karbonsuz Karbon Zirvesinde Karbon El İzi Yüksek Olanlar Konuştu

Yorum Ekle

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Zorunlu alanlar * ile işaretlenmiştir

Yorumunuz

Adınız Soyadınız

O AV P

1	Galatasaray	32	73	74
2	Fenerbahçe	32	71	70
3	Trabzonspor	32	59	66
4	Beşiktaş	32	56	59
5	Göztepe	32	40	52
6	Başakşehir	32	53	51
7	Samsunspor	32	43	48
8	Rizespor	32	44	40
Tamamını Göster
15	Eyüpspor	32	26	29
16	Gençlerbirliği	32	30	28
17	Kayserispor	32	24	27
18	Karagümrük	32	28	24

O AV P

1	Erzurumspor	38	82	81
2	Amed Sportif	38	81	74
3	Esenler Erokspor	38	81	74
4	Arca Çorum FK	38	63	71
5	Bodrum FK	38	71	64
6	Pendikspor	38	58	63
7	Keçiörengücü	38	73	60
8	Bandırmaspor	38	47	60
Tamamını Göster
17	Serik Belediyespor	38	44	39
18	Sakaryaspor	38	45	34
19	Hatayspor	38	33	14
20	A.Demirspor	38	22	-54

O AV P

1	Arsenal	35	67	76
2	M.City	34	69	71
3	M. United	35	63	64
4	Liverpool	35	59	58
5	Aston Villa	35	48	58
6	Bournemouth	35	55	52
7	Brentford	35	52	51
8	Brighton	35	49	50
Tamamını Göster
17	Tottenham	35	45	37
18	West Ham United	35	42	36
19	Burnley	35	35	20
20	Wolves	35	25	18

O AV P

1	Bayern Munih	32	116	83
2	B. Dortmund	32	65	67
3	RB Leipzig	32	63	62
4	Leverkusen	32	66	58
5	VfB Stuttgart	32	66	58
6	Hoffenheim	32	64	58
7	Freiburg	32	45	44
8	E. Frankfurt	32	57	43
Tamamını Göster
15	Werder Bremen	32	37	32
16	Wolfsburg	32	42	26
17	St. Pauli	32	27	26
18	FC Heidenheim	32	38	23

O AV P

1	Barcelona	34	89	88
2	Real Madrid	34	70	77
3	Villarreal	34	64	68
4	Atletico Madrid	34	58	63
5	Real Betis	34	52	53
6	Celta Vigo	34	48	47
7	Getafe	34	28	44
8	Athletic Bilbao	34	40	44
Tamamını Göster
17	Sevilla	34	41	37
18	Alaves	34	40	36
19	Levante	34	38	33
20	Real Oviedo	34	26	28

O AV P

1	Inter	35	82	82
2	SSC Napoli	35	52	70
3	AC Milan	35	48	67
4	Juventus	35	58	65
5	Roma	35	52	64
6	Como	35	59	62
7	Atalanta	35	47	55
8	Lazio	35	39	51
Tamamını Göster
17	Lecce	35	24	32
18	Cremonese	35	27	28
19	Verona	35	24	20
20	Pisa	35	25	18

O AV P

1	PSG	31	70	70
2	Lens	31	61	64
3	Lyon	32	52	60
4	Lille	32	51	58
5	Rennes	32	56	56
6	AS Monaco	32	56	54
7	Marsilya	32	59	53
8	Strasbourg	31	50	46
Tamamını Göster
15	Nice	32	36	31
16	Auxerre	32	30	28
17	Nantes	32	29	23
18	Metz	32	32	16

O AV P

1	PSV Eindhoven	32	92	78
2	Feyenoord	32	67	61
3	NEC Nijmegen	32	74	56
4	Ajax	32	61	55
5	FC Twente	32	54	55
6	Alkmaar	32	54	50
7	SC Heerenveen	32	57	50
8	FC Utrecht	32	51	47
Tamamını Göster
15	Telstar	32	44	31
16	FC Volendam	32	33	31
17	NAC Breda	32	30	25
18	Heracles	32	34	19

Artık Genetik Testlerle Hastalıklara Olan Yatkınlığınız Saptanabiliyor

Yorum Ekle

Bültenimize Abone Olun