Kabızlıktan Parazitlere, Stresten Apandisite…

Çocuklarda uzamış karın ağrısı, günümüzde ebeveynlerin en sık karşılaştığı sağlık yakınmalarından biri. Bu ağrı basit bir gaz, şişkinlik ya da aşırı abur cubur yemekle ilişkili olabileceği gibi, uzadığında mikropların yol açtığı bir bağırsak enfeksiyonuna hatta çok nadiren de olsa apandisit gibi acil tıbbi müdahale gerektiren bir duruma bağlı da oluşabiliyor. Karın ağrısının birkaç gün devam etmesi, giderek şiddetlenmesi ya da bu ağrıya ateş, kusma, uzayan ishal, şişkinlik, iştahsızlık, halsizlik veya kilo kaybı ile dışkıda kan görülmesi eklenmesi söz konusuysa çocuğun gecikmeden bir hekim tarafından muayene edilmesi gerekiyor. 

Tüm bunların yanında, çocuğun geçmeyen karın ağrısının aile içi ilişkilerde veya okul hayatında yaşadığı psikolojik sıkıntılardan kaynaklanıyor olabileceği de akılda tutulmalı. Acıbadem Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Özgür Kurt, özellikle okul döneminde ortaya çıkan ve çoğunlukla kolayca geçmeyen karın ağrılarının ciddiye alınması, altta yatan nedenlerin hekim-aile iş birliğiyle ayrıntısıyla araştırılıp çözülmesi gerektiğine dikkat çekti: “Bir çocuğun karnının ağrıdığını söylemesi, ebeveynleri için her zaman önemli sayılmalıdır. Bununla birlikte, bu karın ağrısı mutlaka önemli bir hastalığın göstergesidir diye düşünmek ve endişelenmek de doğru değildir. Örneğin kabızlık, çocuklarda karın ağrısının en sık karşılaşılan nedenlerinden biri. İshal de, özellikle enfeksiyonlarla birlikte karın ağrısına yol açabiliyor. Viral enfeksiyonların yanı sıra bazı bakteri ve Giardia gibi bazı bağırsak parazitleri de çocuklarda karın ağrısı, ishal, gaz, şişkinlik ve bulantıya neden olabiliyor. Karın ağrısının yalnızca hafta içi, özellikle çocuk okula gitmeden önce ortaya çıkması ve hafta sonları azalması, çocukta okulla ilgili nedenlere bağlı olarak yüksek düzeyde stres ve kaygı olduğunu düşündürebilir. Bununla birlikte, anne babalar bilmelidir ki stres ve kaygı çocukta gerçekten karın ağrısına yol açabilir. Bu nedenle çocuğu ‘Bir şeyin yok, psikolojik bu’ deyip geçiştirmek doğru olmaz. Burada anne baba için en doğru yaklaşım çocuğun karın ağrısının zamanlamasını, süresini ve ağrıya eşlik eden diğer belirtileri takip edip çocuğa destek olmak ve bunları hekimle paylaşmak olacaktır”. 

Karın Ağrısına Ateş, Kusma ve Halsizlik Eşlik Ediyorsa Dikkat!

Karın ağrısının birkaç gün içerisinde geçmemesi, giderek şiddetlenmesi veya sık sık tekrarlamasının mutlaka dikkate alınması gerektiğini belirten Prof. Dr. Özgür Kurt, çocukta özellikle bazı belirtiler görüldüğünde gecikmeden hekime başvurulması gerektiğini söylüyor. Yüksek ateş, tekrarlayan kusma, uzayan ishal, karında şişkinlik, sıvı alımının azalması, belirgin kilo kaybı, dışkıda kan ve aşırı halsizlik bu belirtilerin başında geliyor. Prof. Dr. Özgür Kurt, “Sürekli karın ağrısından şikâyet eden, kusma, ishal ve aşırı halsizliği olan, bu yüzden oyun oynamaktan bile kaçınan çocukların aileleri derhal doktorlarına ya da doğrudan bir hastaneye başvurmalıdır” diyerek, nadir görülmekle birlikte apandisit gibi acil müdahale gerektiren durumların da çocuklarda karın ağrısıyla ortaya çıkabileceğini hatırlatıyor. Özellikle küçük çocuklarda ciddi sıvı kaybının daha hızlı gelişebileceğine dikkat çeken Prof. Dr. Özgür Kurt, ebeveynlerin çocuğun su ve sıvı tüketimini de yakından takip etmesinin önemine işaret ediyor.

Karın Ağrısının Nedeni Bazen Bağırsak Parazitleri Olabiliyor

Çocuklarda karın ağrısının nedenleri arasında bağırsak parazitlerinin de bulunduğunu belirten Prof. Dr. Özgür Kurt, özellikle kıl kurdunun çocukluk çağında sık karşılaşılan parazitlerden biri olduğunu ifade ediyor. Kıl kurdu çoğunlukla anüs çevresinde kaşıntıya yol açarken bazı çocuklarda gece uykusunda diş gıcırdatma, ağızdan salya gelmesi ve ağlayarak uyanma gibi yakınmalar da görülebiliyor. Prof. Dr. Özgür Kurt, “Başta kıl kurdu (Enterobius vermicularis) ve Giardia intestinalis olmak üzere bağırsak parazitleri de karın ağrısının etkenlerinden olabilir” diyor.

Seyahat sonrasında başlayan ve geçmeyen karın ağrısı ile ishalin de hafife alınmaması gerektiğini belirten Prof. Dr. Özgür Kurt, “Seyahat edilen bölgenin, tüketilen su ve gıdaların ve belirtilerin ne kadar süredir devam ettiğinin hekime mutlaka aktarılması gerekiyor. Özellikle Giardia intestinalis, Entamoeba histolytica ve Cryptosporidium spp. gibi parazitler çocuklarda karın ağrısı, ishal, gaz, şişkinlik, bulantı ve kilo kaybına neden olabiliyor” şeklinde konuşuyor. 

“Okula Gitmek İstemediği İçin Söylüyor” Demeden Önce Bir Kez Daha Düşünün!

Çocuklarda özellikle okul döneminde görülen karın ağrılarının psikolojik kaynaklı olabileceğini, ancak bunun çocuğun ağrısının “uydurma” olduğu anlamına gelmediğini vurgulayan Prof. Dr. Özgür Kurt, ebeveynlerin çocuğu suçlamaması gerektiğinin altını çiziyor. “Çocuğu suçlamak doğru değil, çünkü stres ve kaygı nedeniyle çocuklarda karın ağrısı gerçekten gelişip çocuğu rahatsız edebilir. Okuldaki arkadaş ilişkileri, öğretmenlerle veya okul yönetimiyle yaşanan sorunlar, sınavlar ve başka stres kaynakları çocuklarda gerçekten bazı fiziksel yakınmalara yol açabilir” diyen Prof. Dr. Özgür Kurt, bu durumda ebeveynlerin çocuklarıyla etkin bir iletişim kurmasının önemini vurgularken gerektiğinde öğretmenlerle iş birliği yapılmasının da sorunun kaynağının anlaşılmasına yardımcı olabileceğini ifade ediyor.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı