Doğal alanı bozulan kemirgenler, yerleşim yerlerine yöneliyor!

Üsküdar Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı Dr.

GİRİŞ: 29 Kasım 2025 - 10:20

Doğal alanı bozulan kemirgenler, yerleşim yerlerine yöneliyor!

Fotoğraf : BEYAZ

Üsküdar Üniversitesi Tıp Fakültesi Fizyoloji Anabilim Dalı Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, İstanbul Valiliği’nin kamusal alanlarda köpeklerin kontrolsüz beslenmelerini yasaklayan genelgesini değerlendirdi.

Tek yönlü bir yasaklama yerine, bütüncül bir yaklaşım gerekiyor

Sokak hayvanlarına yönelik besleme yasaklarının, toplum sağlığı, hayvan refahı ve kentsel ekoloji açısından çok boyutlu sonuçlar doğuran düzenlemeler olduğunu dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, “Bu nedenle tek yönlü bir yasaklama yerine, bilimsel verilere dayanan bütüncül bir yaklaşım gerekmektedir. Bilimsel araştırmalar, düzenli beslenemeyen hayvanlarda stres hormonlarının yükseldiğini, agresyonun arttığını ve hastalık riskinin çoğaldığını göstermektedir. Bu durum, toplum açısından daha tehlikeli sonuçlara yol açabilir.” dedi.

Besleme yasağı popülasyonu azaltmaz

Sokak hayvanlarının bulundukları alanı koruma ve bu alanı dış tehditlere karşı savunma eğiliminde olduğunu kaydeden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, “Sokak köpeklerinde bu davranış, alan düzeninin korunması, yabancı sürülerin girişinin engellenmesi ve ekolojik dengenin sürdürülmesi açısından önemli bir rol oynar. Popülasyonun ani şekilde aç bırakılıp alandan uzaklaştırılması; yeni grupların alana girmesine (boş alan etkisi), popülasyon döngüsünün kontrolsüz şekilde devam etmesine

yol açar. Bu nedenle besleme yasağı popülasyonu azaltmaz, aksine dengesiz ve öngörülemez hale getirir.” diye konuştu.

Sokak köpekleri yeni besin kaynakları arayacak

Besleme noktalarının tamamen yasaklanmasının, hayvanların yeni besin kaynakları aramak için çöp konteynerlerine yönelmesine, trafik riskinin artmasına, insanlarla kontrolsüz karşılaşmaların çoğalmasına neden olacağını da ifade eden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, “Bu da sokak hayvanı–insan temasını azaltmak yerine artırarak, halk sağlığı açısından etkili bir çözüm sunmamaktadır.” ifadesinde bulundu.

Kemirgen ve haşerelerin artmasının nedenleri neler?

Sokaklarda kemirgen (fare, sıçan) ve haşere (hamam böceği, sinek, kene vb.) popülasyonunun artmasının, şehir ekolojisi ve halk sağlığı açısından çok iyi bilinen ve bilimsel olarak açıklanmış bir durum olduğunu da söyleyen Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, “Artışın temel nedenleri arasında yaşam alanlarının bozulması, inşaat faaliyetleri, altyapı kazıları, ağaçlık ve yeşil alanların azalması bulunmaktadır. Doğal alanı bozulan kemirgen ve böcekler, besin ve barınak bulmak için yerleşim alanlarına yönelir. Düzensiz ilaçlama, yanlış kimyasal kullanımı, sadece bazı bölgelerin ilaçlanması, açıkta bırakılan çöpler, düzenli toplanmayan organik atıklar ve kapaksız veya kırık çöp kutuları haşere popülasyonunun kontrolsüz şekilde bir bölgede azalırken diğer bölgede artmasına neden olabilir.” şeklinde konuştu.

Popülasyonu yok etmek değil, sağlıklı şekilde yönetmek gerekir

Besleme yasakları sonucu sokak hayvanı sayısında azalma olacağının öngörüldüğüne işaret eden Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, şöyle devam etti:

“Bu durum gerçekleştiğinde ortaya çıkabilecek durumlardan birisi zoonotik hastalık riskinin artması diğeri ise ekolojik boşluk etkisinin ortaya çıkmasıdır. Şehirlerde kedilerin popülasyonunun azalması kemirgen ve haşere sayısını katlanarak artırır. Bu da zoonotik hastalıkların yayılma riskini ciddi şekilde artırır. Sokak köpekleri kemirgenlerle rekabet eder, çöplük ve açık alanlarda fare popülasyonunu baskılar. Bu durum; Leptospiroz, hantavirüs gibi kemirgen kaynaklı zoonozları azaltabilir. Köpeklerin tamamen ortadan kaldırılması fare ve çöpteki haşerelerin artırmasına neden olur (ekolojik boşluk etkisi). Popülasyonu yok etmek değil, sağlıklı şekilde yönetmek çevresel riskleri minimize eder.”

Bütün hayvanlar eşit doğar!

Toplumun her bireyinin, hayvanların korunmasına ilişkin kanuni yükümlülüklere uygun davranmakla yükümlü olduğunu dile getiren Dr. Öğr. Üyesi Burcu Çevreli, “Bütün hayvanlar eşit doğar ve yaşamak herkes kadar onların da hakkıdır. Bu hak kanunla korunur, vicdanla güçlenir.” şeklinde sözlerini tamamladı.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Haber Kaynağı : BEYAZ

Gündem

İYİ Parti’den ADD Adıyaman Şubesi’ne ‘hayırlı olsun’ ziyareti

MHP Lideri Devlet Bahçeli’den ‘Yeraltı’ dizisine tebrik telefonu

CHP’li Tekdemir: Kahtalı Mıçe’nin türkülerini ‘Çocuklarımıza ve torunlarımıza taşıyacağız’

Otomobil şarampole devrildi: 4 yaralı

İş insanı Merdan Bozkurt: Kahtalı Mıçe, ‘bu toprakların sesi ve hafızasıdır’

İyilik, Kocaeli Stadyumu'ndan yayıldı

Yorum Ekle

E-posta adresiniz yayınlanmayacaktır. Zorunlu alanlar * ile işaretlenmiştir

Yorumunuz

Adınız Soyadınız

O AV P

1	Galatasaray	22	55	55
2	Fenerbahçe	22	51	52
3	Trabzonspor	22	43	45
4	Göztepe	22	27	41
5	Beşiktaş	22	40	40
6	Başakşehir	22	38	33
7	Samsunspor	22	25	30
8	Kocaelispor	22	21	30
Tamamını Göster
15	Eyüpspor	22	18	18
16	Kasımpaşa	21	16	16
17	Kayserispor	22	17	16
18	Karagümrük	21	18	12

O AV P

1	Erzurumspor	25	51	51
2	Esenler Erokspor	25	58	50
3	Amed Sportif	25	54	50
4	Bodrum FK	25	53	45
5	Pendikspor	25	36	42
6	Arca Çorum FK	25	38	41
7	Boluspor	25	45	38
8	Iğdır FK	25	34	38
Tamamını Göster
17	Serik Belediyespor	25	27	29
18	Sakaryaspor	25	33	24
19	Hatayspor	25	19	7
20	A.Demirspor	25	15	-28

O AV P

1	Arsenal	26	50	57
2	M.City	26	54	53
3	Aston Villa	26	37	50
4	M. United	26	47	45
5	Chelsea	26	47	44
6	Liverpool	26	41	42
7	Brentford	26	40	40
8	Everton	26	29	37
Tamamını Göster
17	N. Forest	26	25	27
18	West Ham United	26	32	24
19	Burnley	26	28	18
20	Wolves	26	16	9

O AV P

1	Bayern Munih	22	82	57
2	B. Dortmund	22	47	51
3	Hoffenheim	22	47	45
4	VfB Stuttgart	22	40	42
5	RB Leipzig	22	42	40
6	Leverkusen	21	43	39
7	E. Frankfurt	22	44	31
8	Freiburg	22	32	30
Tamamını Göster
15	Wolfsburg	22	31	20
16	Werder Bremen	22	22	19
17	St. Pauli	22	20	17
18	FC Heidenheim	22	19	13

O AV P

1	Real Madrid	24	53	60
2	Barcelona	23	63	58
3	Villarreal	23	44	45
4	Atletico Madrid	24	38	45
5	Real Betis	24	39	41
6	Espanyol	24	29	35
7	Celta Vigo	24	32	34
8	Real Sociedad	24	34	31
Tamamını Göster
17	Rayo Vallecano	23	21	25
18	Mallorca	24	28	24
19	Levante	23	26	18
20	Real Oviedo	23	13	16

O AV P

1	Inter	25	60	61
2	AC Milan	24	40	53
3	SSC Napoli	25	37	50
4	Roma	25	30	47
5	Juventus	25	43	46
6	Atalanta	25	34	42
7	Como	24	38	41
8	Bologna	25	34	33
Tamamını Göster
17	Lecce	24	15	21
18	Fiorentina	25	29	21
19	Pisa	25	20	15
20	Verona	25	19	15

O AV P

1	Lens	22	42	52
2	PSG	22	49	51
3	Lyon	22	35	45
4	Marsilya	22	48	40
5	Lille	22	35	34
6	Rennes	22	34	34
7	Strasbourg	22	36	31
8	AS Monaco	22	35	31
Tamamını Göster
15	Paris FC	22	26	22
16	Auxerre	22	17	17
17	Nantes	22	20	14
18	Metz	22	22	13

O AV P

1	PSV Eindhoven	23	67	59
2	Feyenoord	23	53	45
3	Ajax	23	46	42
4	NEC Nijmegen	22	57	41
5	S. Rotterdam	22	29	36
6	Alkmaar	23	39	36
7	FC Twente	23	37	35
8	SC Heerenveen	23	39	31
Tamamını Göster
15	Go Ahead Eagles	23	33	23
16	NAC Breda	23	24	19
17	Telstar	23	27	18
18	Heracles	23	31	17